Khorloogiin Choibalsan

Khorloogiin Choibalsan (Mongolian: Хорлоогийн Чойбалсан) (February 8, 1895 — January 26, 1952) was the Communist leader of the Mongolian People's Republic from the 1930s until his death.

Peljidiin Genden

Peljidiin Genden (Mongolian: Пэлжидийн Гэндэн, usually only Genden; 1892 or 1895 - November 26, 1937) was the second President (1924 to 1927) and the ninth Prime Minister (1932–1936) of Mongolia.

Список казнённых лидеров

На протяжении истории в отношении глав государств и правительств казнь оставалась способом наказания преступника путём лишения его жизни или методом расправы с политическими противниками. В XX веке смертный приговор был вынесены десяткам глав государств и правительств. Некоторые из приговорённых к смерти так и не были казнены (Жан-Бедель Бокасса, Моиз Чомбе и.т.д.). В списке представлены руководители государств и правительств, которые были казнены по приговору судебного органа или с санкции вышестоящего должностного лица.

Анандын (Агданбуугийн) Амар

Анандын (Агданбуугийн) Амар, монг. Анандын (Агданбуугийн) Амар (1886—10 июля 1941, Москва) — монгольский политик, лидер Монголии в конце 1920 — начале 1930 гг. (соперничал за власть с Гэндэном и Чойбалсаном). Премьер-министр Монголии (председатель Совнаркома) с 21 февраля 1928 по 27 апреля 1930, президент (Председатель Малого хурала) со 2 июля 1934 по 22 марта 1936, и вновь председатель Совнаркома с 22 марта 1936 по 7 марта 1939. Потерпел поражение в борьбе с Чойбалсаном, арестован в 1939, отправлен в Москву и расстрелян в 1941. Автор книги «История Монголии».

Пэлжидийн Гэндэн

Пэлжидийн Гэндэн (монг. Пэлжидийн Гэндэн (1892 — 26 ноября 1937, Москва) — 2-й глава государства (Председатель Малого Государственного Хурала, 29 ноября 1924 — 15 ноября 1927) и 9-й премьер-министр МНР (председатель Совета министров, 2 июля 1932 — 2 марта 1936).

Anandyn Amar

Anandyn Amar (Mongolian: Анандын Амар), (1886–1941) was the head of state of the Mongolian People’s Republic from 1932 to 1936 as well as prime minister from 1928–1930 and again from 1936-1939.

Их Хэлмэгдүүлэлт

Монголд өрнөсөн Их Хэлмэгдүүлэлт нь 1922 онд эхлэн 1937 онд оргилдоо хүрч, 1939 оноос бага зэрэг саарсан боловч янз бүрийн хэлбэрээр олон жил үргэлжилсэн тухайн үеийн Монголын нийгмийн бүхий л давхаргыг хамарсан хэлмэгдүүлэл байв. Монголын хэлмэгдүүлэлт нь шууд нийгмийн сэхээтнүүдийн эсрэг чиглэж байв. Хүмүүсийг голдуу Японы тагнуул хэмээн хэлмэгдүүлж байжээ. Ихэвчлэн хэлмэгдүүлэлтэнд 22,000-аас 35,000 хүн хөнөөгдсөн гэсэн тооцоо байдаг бөгөөд ихдээ 100,000 ч гэсэн тоо бий. Өмнөх тоо нь тухайн үеийн Монголын хүн амын гурваас дөрвөн хувь байсан ажээ. Эдгээрээс 18,000 нь лам нар байв.

III үе шат, 1956-1990

Улс төрийн хэлмэгдүүлэлтийн 3-р үе шат нь Монголын шинэ үеийн сэхээтнүүдийн эсрэг хандаж тэдний, үндэс угсаагаа сэргээх эх оронч үзлийг нь мохооход чиглэв. 1962 онд Чингис хааны 800 жилийн ойг тэмдэглэлээ, үндсэрхэг үзэл гаргалаа, Марксизм-Ленинизмын жанжин шугамаас ухарлаа хэмээн Д. Төмөр-Очир, Ц. Лоохууз, Б. Сурмаажав, Х. Нямбуу, Л. Цэнд тэргүүтэй олон сэхээтнүүдийг үүнд хамруулжээ. Ийнхүү Монгол дахь улс төрийн хэлмэгдүүлэлт эхний үедээ алан хядах замаар хэрэгжсэн бол дараачийн үедээ аажмаар төрхөө өөрчлөн нам захиргааны арга хэмжээ авч шийтгэх, хүний нэр төр, нандин чанарыг гутаах, үзэл бодлоор хавчин гадуурхах, нэр хоч өгөх хэлбэртэй болсон юм.

II үе шат, 1940-1955

Уг байгууллагыг татан буулгасны дараа Тусгай комиссыг байгуулснаар Улс төрийн хэлмэгдүүлэлтийн хоёрдугаар үе шат эхэлжээ. Энэ комиссын гол үүрэг нь аймшигт цуст яргаллыг гардан хийсэн хүмүүсийн эсрэг чиглэсэн нь хэргийн гэрчийг устгаж түүхэн үнэнээс зайлсхийх гэсэн оролдлого байлаа. Энэ байгууллага 1939 онд 78 хүнийг, 1940 онд 42 хүнийг, 1941 онд 86 хүнийг шийтгэсний ихэнхийнх нь хувь заяа ЗХУ-д шийдэгджээ.

I үе шат, 1922-1940

Эхний үе шат Монголын ардчилсан хувьсгалыг Зөвлөлтийн загварт оруулахын тулд Монголын улс төрийн лидерүүдийг хэлмэгдүүлэлтэнд өртүүлжээ. Бодоо, Данзан, Дамбажав нарыг дараалан улс төрийн тавцангаас зайлуулж Коминтерний заавраар тайж угсаа, үндэстний хөрөнгөтөн, сэхээтэн лам нарын хөрөнгийг нийгэмчилж (10 сая төгрөгний үл хөдлөх хөрөнгө) 1928-1932 онд монголын эдийн засгийн гол баялаг мал 6 саяаар хоргодов. 1932 оны зэвсэгт бослогын дараа хэлмэгдүүлэлт бага зэрэг намжсан боловч ЗХУ, Коминтерн өөрсдөөсөө урвасан гэдэг ялт хэргийг буриадуудад тулгаж аймшигтайгаар устгах дараагийн үйл ажиллагаанд бэлтгэж байв. Ж. Лхүмбэ, П. Гэндэн, Г. Дэмид, Д. Лувсаншарав нарын удирдсан японыг түшиглэсэн хувьсгалын эсэргүү хуйвалдааны байгууллагын гэсэн хэд хэдэн хэргийг зохион байгуулж үүний үр дүнд 26000 хүнийг хэлмэгдүүлснээс 25000 хүнийг нь 1937-1939 онд шийтгэсэн байна. Энэ үйл ажиллагааг гардан хийсэн Онцгой бүрэн эрхт комисс (ОБЭК) 1937 оны 10 сард байгуулагдан 1939 оны 4 сарын 22 хүртэл ажиллахдаа 50 удаа хуралдаж 25437 хүний хэргийг шүүж 20099 хүнд нь цаазаар авах ял оногдуулав.